In het werkveld van de geestelijke gezondheidszorg hebben professionals dagelijks te maken met mensen die ontregelend en risicovol gedrag vertonen. Een centrale vraag dringt zich op: hebben deze mensen vooral zeer complexe problematiek, of past hun zorgvraag niet goed genoeg in onze complexe systemen? In elke regio wordt hard gewerkt om bij individuele casuïstiek oplossingen te zoeken, maar structurele vooruitgang blijft vaak uit.

Uit een analyse van samenwerkingsverbanden rondom complexe GGZ-problematiek blijkt dat succes afhankelijk is van vertrouwen tussen professionals, multidisciplinaire teams, ruimte voor maatwerk en sterke netwerken. Tegelijkertijd belemmeren privacywetgeving, verkokerde structuren, gebrek aan bestuurlijk mandaat en tegengestelde belangen de samenwerking. Het Waardenetwerk Zorg en Veiligheid zocht naar manieren om gezamenlijk tot daadkracht te komen.

Het doel van de inspiratiebijeenkomst was om professionals en bestuurders uit het netwerk samen te brengen om te reflecteren op de regionale samenwerking met twee centrale vragen: Wat moeten we niet meer doen met elkaar? En wat moeten we wel gaan doen in de samenwerking? Door het delen van succesvolle voorbeelden en het faciliteren van gerichte discussies, streefde het netwerk naar concrete verbeteracties die direct toepasbaar zijn in de praktijk.

De inspiratiebijeenkomst werd vormgegeven als een interactief programma met drie kernonderdelen:

1. Keynote over Netwerkzorg

Dr. Pim Valentijn, lector Waardegedreven Zorg aan de Hanze Hogeschool, verzorgde een inleiding over netwerkzorg met voorbeelden van succesvolle netwerkzorgmodellen wereldwijd. Hij presenteerde strategieën om netwerkzorg effectief te maken, gebaseerd op het internationaal erkende Regenboogmodel voor Integrale Zorg. Dit model biedt een kapstok voor het begrijpen van de verschillende dimensies van samenwerking: van klinische integratie op het niveau van individuele patiënten tot systemische integratie op het niveau van beleid en financiering.

2. Praktijkpitches

Drie inspirerende praktijkvoorbeelden werden gepresenteerd:

Thuis in je Wijk Utrecht (Lister): Een initiatief dat formele en informele zorg in de wijk verbindt, waarbij inwoners actief betrokken worden bij de zorg voor kwetsbare buurtgenoten.

FACT/LVB (Mesdag/Trajectum): Een model voor multidisciplinaire samenwerking bij cliënten met een licht verstandelijke beperking en forensische problematiek, waarbij expertise uit verschillende domeinen wordt gecombineerd.

Gegevens delen doe je samen (VNG): Een aanpak die laat zien hoe gegevens effectief gedeeld kunnen worden binnen wettelijke kaders, met behoud van privacy en vertrouwen.

3. Interactieve Werkvormen

Na de pitches gingen deelnemers uiteen in drie thematische gespreksgroepen: Samenwerken in de wijk, Multidisciplinair samenwerken, en Samenwerken en gegevensdeling. Elke groep kreeg 30 minuten om te discussiëren aan de hand van gerichte vragen over privacy-belemmeringen, creatieve oplossingen voor gegevensdeling, en het versterken van vertrouwen tussen samenwerkende partijen.

De inspiratiebijeenkomst leverde concrete inzichten en verbeteracties op:

De bijeenkomst heeft bijgedragen aan een gedeeld begrip van de uitdagingen en kansen in de samenwerking rondom complexe problematiek. Door het samenbrengen van praktijkvoorbeelden en wetenschappelijke inzichten ontstond een vruchtbare dialoog over structurele verbeteringen. De deelnemers vertrokken met concrete acties die zij direct konden toepassen in hun eigen werkpraktijk.

Het Regenboogmodel voor Integrale Zorg bood een gedeelde taal en referentiekader voor de discussies, waardoor deelnemers uit verschillende sectoren en organisaties effectiever konden communiceren over samenwerkingsuitdagingen.

De uitdagingen die tijdens deze bijeenkomst naar voren kwamen, zijn herkenbaar voor veel zorgregio’s in Nederland. Het opzetten van effectieve netwerkzorg bij complexe problematiek vraagt om een systematische aanpak die verder gaat dan individuele casuïstiekbesprekingen.

Essenburgh ondersteunt zorgorganisaties en samenwerkingsverbanden bij het implementeren van netwerkzorg met het Regenboogmodel voor Integrale Zorg. Dit wetenschappelijk onderbouwde framework helpt bij het in kaart brengen van de huidige samenwerkingssituatie, het identificeren van verbeterpunten, en het ontwikkelen van een implementatieplan dat past bij de lokale context.

De Betere Zorg adviesdiensten van Essenburgh helpen zorgbestuurders en managers om toekomstbestendige strategieën te ontwikkelen én te realiseren. Wij bieden strategisch advies op maat: van het optimaliseren van processen en het versterken van samenwerking tot het implementeren van innovatieve oplossingen en datagedreven besluitvorming. Onze aanpak combineert wetenschappelijk onderzoek, data-analyse en praktijkervaring tot concrete, direct toepasbare adviezen.

Sinds 2020 levert Essenburgh op regelmatige basis inhoudelijke bijdragen aan het opleidingsaanbod van Springer Media. Dit betreft keynotes, interactieve workshops en masterclasses binnen verschillende programma’s van Zorgvisie, Skipr en de postacademische leergangen in samenwerking met Nyenrode Business Universiteit. De doelgroep bestaat uit medisch specialisten, huisartsen, zorgmanagers en bestuurders uit de medisch-specialistische zorg (MSZ). De focus van deze bijdragen ligt op netwerkzorg, passende zorg en waardegedreven samenwerking.

De inhoud van deze sessies sluit nauw aan bij het gedachtegoed van samen beslissen. In alle programma’s staat het verbeteren van samenwerking tussen zorgprofessionals en met patiënten centraal, met expliciete aandacht voor gedeelde besluitvorming, het organiseren van ‘het goede gesprek’ en het realiseren van gezamenlijke doelen in netwerken.

De aanpak is praktijkgericht, gedragsgeoriënteerd en adaptief: deelnemers brengen eigen casuïstiek in en passen de geleerde principes direct toe. Tijdens sessies van één tot meerdere dagdelen wordt gewerkt met interactieve werkvormen (peer learning, simulaties, scenariodenken, gedragsanalyses). De deelnemersaantallen variëren van 20 tot 80 per bijeenkomst. Sinds 2020 zijn tientallen sessies uitgevoerd, met een continue vraag naar herhaling en verdieping.

De aanpak is praktijkgericht, gedragsgeoriënteerd en adaptief: deelnemers brengen eigen casuïstiek in en passen de geleerde principes direct toe. Tijdens sessies van één tot meerdere dagdelen wordt gewerkt met interactieve werkvormen (peer learning, simulaties, scenariodenken, gedragsanalyses). De deelnemersaantallen variëren van 20 tot 80 per bijeenkomst. Sinds 2020 zijn tientallen sessies uitgevoerd, met een continue vraag naar herhaling en verdieping.

• Verhoogd bewustzijn en competentie in interprofessioneel samenwerken en gedeelde besluitvormen
• Toegenomen toepassing van netwerkmodellen en -talen binnen instellingen
• Evaluatiescores tussen 8,3 en 9,1 op inhoud en toepasbaarheid
• Structurele opname van samen beslissen en gedragsverandering in leerdoelen van masterclasses en leergangen

Essenburgh is een onafhankelijk onderzoeks- en adviesbureau dat zich richt op de toekomst van de zorg. Wij verbinden wetenschap, beleid en praktijk om samenwerking, leiderschap en gedragsverandering in de zorg te versterken. Vanuit onze expertise in netwerkzorg, passende zorg en waardegedreven samenwerking dragen we bij aan opleidings- en ontwikkelprogramma’s van partners als Skipr, Zorgvisie en Nyenrode Business Universiteit.

Met een combinatie van onderzoek, training en strategisch advies helpt Essenburgh zorgprofessionals en bestuurders om samen te werken aan duurzame, mensgerichte en lerende zorgorganisaties.

GGNet, een toonaangevende geestelijke gezondheidszorgorganisatie (GGZ) in Nederland, wilde hun zorg transformeren door een evidencebased  netwerkzorg aanpak te implementeren. Dit initiatief had als doel de samenwerking tussen zorgprofessionals, huisartsen, sociaal domein, ziekenhuizen en andere zorginstellingen te verbeteren, zodat patiënten volledige en geïntegreerde zorg ontvangen. Door deze interprofessionele samenwerking willen ze de kwaliteit van de zorg verhogen, de communicatie optimaliseren en betere zorguitkomsten voor patiënten realiseren.

Bij Essenburgh ondersteunen we zorgorganisaties bij het opzetten en optimaliseren van netwerkzorg, waarbij we samenwerkingsverbanden creëren voor geïntegreerde en patiëntgerichte zorg. Met het Regenboogmodel en de ZorgNetwerkMonitor helpen we bij het in kaart brengen van netwerken, het identificeren van verbeterpunten en het implementeren van duurzame netwerkzorg aanpak.

In 2021 stond GGNet voor de uitdaging om netwerkzorg als strategische pijler te integreren binnen hun meerjarenbeleidsplan, midden in de COVID-19-pandemie. Ze hadden een concrete en uitvoerbare strategie nodig om aanzienlijke obstakels te overwinnen, waaronder het bevorderen van interprofessionele samenwerking en het ontwikkelen van samenhangende zorgstrategie

Van 2021 tot 2022 heeft Essenburgh GGNet geholpen bij het uitwerken van hun netwerkzorgstrategie.  In een verkennings- en uitwerkingsfase is de strategie uitgewerkt en geconcretiseerd met behulp van onderstaande fasen (zie figuur 1). Tijdens de verkenningsfase werd bepaald op welke doelgroep(en) gefocust zou worden en welke knelpunten en gewenste uitkomsten per doelgroep relevant waren. Door middel van een nulmeting werd zowel de huidige als de gewenste netwerkzorgaanpak in kaart gebracht bij patiënten en/of zorgverleners. In de ontwerpfase werd een implementatie playbook ontwikkeld op basis van het Regenboogmodel, gebruikmakend van een rapid review aanpak. Tijdens de overeenkomensfase werden de resultaten uit de voorgaande fases verwerkt in een business case. In de uitvoeringsfase werd de implementatie gemonitord en ten slotte stond in de borgingsfase het consolideren van de nieuwe aanpak centraal.

De samenwerking resulteerde in de succesvolle ontwikkeling en implementatie van GGNet’s netwerkzorgstrategie, ondanks de uitdagingen van de pandemie. Het gestructureerde proces stelde ons in staat om uitgebreide input van diverse belanghebbenden te verzamelen, wat leidde tot de creatie van een gedetailleerd actieplan en een implementatieplaybook. Dit playbook beschrijft hoe de netwerken kunnen worden opgebouwd en beheerd, de samenwerking tussen verschillende zorgverleners kan worden versterkt, en welke technologieën kunnen worden ingezet. Bovendien biedt het handvatten voor het monitoren en evalueren van zorguitkomsten, waardoor een continue verbetering van de netwerkzorg gewaarborgd is. Download hier het populatie segmentatie playbook voor de GGZ  en ontdek hoe de eerste stap naar netwerkzorg in de praktijk kan worden gezet.

Dankzij een gestructureerde aanpak hebben we de strategie verder kunnen concretiseren met brede input van verschillende betrokkenen binnen GGNet, zelfs tijdens de uitdagingen van de Covid-pandemie. Lees en luister in dit artikel en deze podcast hoe Chantal Koopmans en Sanne Wassink, beide betrokken bij dit project binnen GGNet, hun ervaringen delen.

Transformeer jouw zorgorganisatie met ons deskundige netwerkzorgadvies. Neem vandaag nog contact met ons op om te leren hoe wij je kunnen helpen bij het ontwikkelen en implementeren van een op maat gemaakte, geïntegreerde zorgstrategie die aansluit bij de unieke behoeften van jouw populatie en zorgverleners. Laten we samenwerken om duurzame, patiëntgerichte zorgoplossingen te creëren.

Bij Essenburgh bieden we specialistische ondersteuning voor het opzetten en optimaliseren van netwerkzorgadvies. Onze aanpak richt zich op het creëren van effectieve samenwerkingsverbanden tussen verschillende zorgverleners om zo geïntegreerde en patiëntgerichte zorg te realiseren.

Met behulp van bewezen modellen zoals het Regenboogmodel voor integrale zorg en onze ZorgNetwerkMonitor, helpen wij zorgorganisaties bij het in kaart brengen van bestaande netwerken, het identificeren van verbeterpunten en het implementeren van duurzame oplossingen.

Onze expertise en ondersteuning helpen zorgorganisaties bij het ontwikkelen, implementeren en borgen van netwerkzorgstrategieën die aansluiten bij de specifieke behoeften van hun populatie en zorgverleners.