Wanneer je met pensioen gaat, komt er een moment van afscheid nemen. Dit afscheid is een belangrijk moment in je leven. Het is een afsluiting van je werkzame leven en het startpunt van een nieuwe levensfase: de pensioentijd.

De eerste stap om goed afscheid te nemen van je werk, is om je pensioen goed geregeld te hebben. Dit betekent dat je weet wanneer je met pensioen gaat, hoeveel pensioen je hebt opgebouwd en wat je financiële situatie is na pensionering

• Hoe bereid je je voor op je pensioen?
• Met pensioen – de (financiële) voorbereiding
• In fases met pensioen gaan

Het daadwerkelijk afscheid nemen van werk bestaat uit twee delen: de voorbereiding en de uitvoering.

Voorbereiding

De voorbereiding begint met het communiceren van het feit dat je met pensioen gaat – aan zowel je leidinggevende(n) als je collega’s.

In de voorbereiding kun je ook nadenken over hoe je het daadwerkelijke afscheid wilt vormgeven. Maak je wensen kenbaar. Wil je bijvoorbeeld een groot feest geven, of wil je juist een klein afscheid?

Uitvoering

Op de dag van je afscheid is het belangrijk om vooral te genieten. Neem de tijd om afscheid te nemen van je collega’s, je leidinggevende(n) en anderen uit je werkkring.

Een Pensioen In Zicht Cursus is een cursus die je helpt om je voor te bereiden op je pensioen. De cursus bestaat uit verschillende modules en behandelt onderwerpen als pensioenplanning, financiën, gezondheid en sociale contacten.

Een Pensioen In Zicht Cursus is een goede manier om je te verdiepen in de onderwerpen die belangrijk zijn voor de pensioentijd. De PIZ cursus geeft je handvatten om je pensioen goed te plannen en om een goede start te maken in je nieuwe levensfase.

Wil jij je goed voorbereiden op je pensioen? Volg een Pensioen In Zicht Cursus bij Essenburgh! Bekijk de mogelijkheden >

De Blauwe Zones – ook bekend onder de Engelse term Blue Zones – zijn gebieden in de wereld waar mensen significant langer en gezonder leven dan in andere delen van de wereld. Deze blauwe zones bevinden zich in Okinawa (Japan), Sardinië (Italië), Loma Linda (Californië, VS), Nicoya (Costa Rica) en Ikaria (Griekenland).

Verschillende onderzoekers hebben de gemeenschappen in deze gebieden bestudeerd om te achterhalen wat de oorzaak is van dit succes. Er werden diverse kenmerken gevonden, waaronder:

• Gezonde voeding | Een plantaardig dieet
• Regelmatige (natuurlijke) lichaamsbeweging
• Een sterke sociale band
• Een doel in het leven
• Ontspanning & spiritualiteit

De kenmerken van Blauwe Zones kunnen als inspiratiebron dienen voor het invullen van de pensioentijd. In dit artikel zetten we de principes en kenmerken van Blue Zones uiteen en geven we je tips hoe je deze kunt toepassen op de pensioentijd.

Mensen in de Blauwe Zones eten veel fruit, groenten, peulvruchten (bonen) en volle granen. Ze eten weinig vlees en bewerkt voedsel. Dit dieet is goed voor de gezondheid en kan helpen om het risico op chronische ziekten, zoals hart- en vaatziekten, kanker en diabetes, te verminderen.

Het consumeren van gezonde (plantaardige) voeding is ook een goede manier om af te vallen of op gewicht te blijven. Dit is belangrijk voor mensen in de pensioenleeftijd, omdat overgewicht het risico op gezondheidsproblemen verhoogt. Zorg daarom voor een gebalanceerd dieet met veel groenten en fruit en beperk de inname van bewerkt voedsel en suiker.

Mensen in de Blauwe Zones zijn actief. Ze bewegen veel, zowel in hun werk als in hun vrije tijd. Het gaat dan niet om ‘zware fysieke activiteiten’, zoals het lopen van marathons, gewichtheffen of elke dag padellen, maar om gewone natuurlijke lichaamsactiviteiten, zoals tuinieren en wandelen.

Bewegen is belangrijk voor de gezondheid en helpt het risico op (chronische) ziekten te voorkomen. Regelmatige lichaamsbeweging is ook goed voor je mentale gezondheid. Het helpt om stress te verminderen, je stemming te verbeteren en je zelfvertrouwen te vergroten.

Zorg er dus voor dat je ook na je pensionering een actieve levensstijl aanhoudt. Doe aan regelmatige (natuurlijke) lichaamsbeweging; ga wandelen en pak vaker de fiets. Onderneem activiteiten die je leuk vindt en waar je fysiek actief bent.

> Lees ook: Zo blijf je fit en vitaal in de laatste jaren voor je pensioen

Mensen in de Blauwe Zones hebben sterke sociale relaties. Ze leven vaak in een hechte gemeenschap en hebben veel contact met familie en vrienden. Sociale relaties zijn belangrijk voor de gezondheid en helpen om het risico op depressie, eenzaamheid en andere psychische problemen te verminderen.

Sociale relaties helpen ook om mensen in beweging te houden. Mensen die veel sociale contacten hebben, zijn vaker actief dan mensen die weinig sociale contacten hebben.

Investeer tijd in het onderhouden van je vriendschappen en familierelaties en creëer hiermee een ondersteunend sociaal netwerk.

> Lees ook: Nieuwe vrienden maken? Zes tips voor gepensioneerden

Mensen in de Blauwe Zones hebben een doel in het leven. Ze voelen zich nuttig en hebben het gevoel dat ze ertoe doen. Elke dag moet een reden hebben waarvoor je je bed uitkomt.

Een doel in het leven helpt om de levensverwachting te vergroten en het risico op depressie te verminderen. Daarnaast helpen doelen om gemotiveerd te blijven. Mensen die een doel in het leven hebben, zijn vaker actief en gezonder dan mensen die geen doel in het leven hebben.

Het is van belang om ook voor de pensioentijd doelen te stellen . Het stellen van doelen helpt je om een nieuwe balans te vinden. Doelen geven houvast en zorgen ervoor dat je goed voorbereid de pensioentijd ingaat. Zo kun je optimaal genieten van deze nieuwe fase in je leven.

> Lees ook: Mijn Waarden | Het Nieuwe Balans Model

In de Blauwe Zones zijn ontspanning en spiritualiteit een belangrijk onderdeel van het dagelijks leven. Mensen in de Blauwe Zones vinden troost in hun geloof en hebben een gevoel van verbondenheid met iets groters dan zichzelf. Dit helpt stress te verminderen, de stemming te verbeteren en het zelfvertrouwen te vergroten.

Ook ontspanning is belangrijk voor een lang en gezond leven. Mensen in de Blauwe Zones vinden vaak tijd om te ontspannen door te wandelen, te tuinieren, samen te borrelen of gewoon een dutje te doen.

In de pensioentijd is het belangrijk om voldoende tijd te nemen voor ontspanning en spiritualiteit. Dit helpt je om stress te verminderen, je mentale en fysieke gezondheid te verbeteren en de pensioentijd zinvol in te vullen.

De Blauwe Zones zijn een inspiratiebron voor veel mensen die willen genieten van een gezonde en gelukkige pensioentijd. De voorgenoemde kenmerken van Blue Zones laten zien dat er een aantal belangrijke elementen zijn die kunnen dienen als inspiratie voor het invullen van het pensioen.

Het Nieuwe Balans Model van Essenburgh sluit goed aan bij de principes van de Blauwe Zones. Het model helpt je om een gezonde en gelukkige levensstijl te creëren in de periode na je pensioen. Het gaat daarbij uit van een evenwichtige balans tussen fysieke, mentale en sociale gezondheid. Je eigen wensen zijn de leidraad voor het bepalen van je nieuwe koers.

De Pensioen In Zicht cursussen van Essenburgh zijn gebaseerd op Het Nieuwe Balans Model. Deze pensioencursussen helpen om je pensioen optimaal voor te bereiden. In de cursus komen verschillende onderwerpen aan bod die gerelateerd zijn aan de principes van de Blauwe Zones: leefritme, gezondheid, relaties, waarden, financiën en leren.

Meld je aan voor een Pensioen In Zicht cursus of neem vrijblijvend contact op met Essenburgh voor meer informatie. Samen kunnen we ervoor zorgen dat je goed voorbereid je pensioen tegemoet gaat.

Wil jij je goed voorbereiden op je pensioen? Volg een Pensioen In Zicht Cursus bij Essenburgh! Bekijk de mogelijkheden >

Ons brein is verdeeld in twee hersenhelften: de linkerhersenhelft en de rechterhersenhelft. Elke hersenhelft heeft zijn eigen specifieke functies. De linkerhersenhelft is verantwoordelijk voor taal, logica, analytisch denken en rekenvaardigheden. De rechterhersenhelft is verantwoordelijk voor creativiteit, emotie, intuïtie en ruimtelijk inzicht.

In dit artikel zetten we uiteen op welke wijze de twee hersenhelften van invloed zijn op pensioenplanning en de voorbereiding op het pensioen. Door te begrijpen hoe de hersenen functioneren en hoe je de verschillende hersenhelften kunt gebruiken, kun je je als aanstaand pensionado goed voorbereiden op de pensioentijd.

De linkerhersenhelft is belangrijk voor het maken van rationele beslissingen. Deze hersenhelft is verantwoordelijk voor het analyseren van informatie, het maken van plannen en het nemen van beslissingen. Deze vaardigheden zijn uiterst belangrijk voor de voorbereiding op het pensioen.

Bij het voorbereiden en plannen van je pensioen moet je rekening houden met verschillende factoren, zoals je huidige inkomen en uitgaven, je toekomstige inkomen en uitgaven en je pensioengerechtigde leeftijd. Ook moet je gaan nadenken over hoe je de vrije tijd na je pensioen wilt gaan invullen. 

De linkerhersenhelft helpt je om deze factoren te analyseren en om een plan te maken dat bij je past. Je kunt bijvoorbeeld een financiële planning maken, een pensioenberekening (laten) opstellen en nadenken over de doelen die je tijdens de pensioentijd wilt bereiken.

Met de linkerhersenhelft functie kun je:

• Jouw huidige en toekomstige financiële situatie in kaart brengen. Dit is de basis voor een goede pensioenplanning. Het is belangrijk om te bekijken hoeveel geld je momenteel verdient en uitgeeft, wat er verandert in de nieuwe situatie en hoeveel je nodig denkt te hebben om ook in de pensioentijd goed rond te kunnen komen. Lees ook: 7 tips voor een financieel gezonde pensioentijd
• De mogelijkheden voor je pensioen analyseren. Er zijn veel verschillende pensioenregelingen mogelijk. Wil je misschien met vervroegd pensioen? Of juist langer doorwerken na je pensioengerechtigde leeftijd? Met behulp van de linkerhersenhelft kun je de verschillende mogelijkheden onderzoeken, vergelijken en de beste keuze maken.
• Een pensioenplan opstellen. Een doordacht pensioenplan zorgt ervoor dat je goed voorbereid en financieel onafhankelijk bent na je pensioen. Met behulp van de linkerhersenhelft kun je een plan opstellen dat aansluit op jouw persoonlijke (financiële) situatie en doelen voor de pensioentijd.

De linkerhersenhelft kan je echter ook belemmeren bij pensioenplanning. Zo kan de nadruk op logica en analytisch denken ervoor zorgen dat je te veel ingaat op details en de emotionele aspecten van pensioenplanning uit het oog verliest.

De rechterhersenhelft is belangrijk voor het maken van intuïtieve beslissingen en het ‘grotere plaatje’ te zien. Deze hersenhelft is verantwoordelijk voor o.a. het verwerken van emoties en gevoelens die komen kijken bij het naderen van de pensioenleeftijd. Je moet bijvoorbeeld nadenken over hoe je je voelt over ouder worden, over stoppen met werken en de veranderende levensstijl na je pensioen.

De rechterhersenhelft helpt je om deze gevoelens en emoties te begrijpen en om een (creatief) plan te maken dat bij je past. Het is van belang om na te denken over wat je belangrijk vindt in het leven en welke doelen je wilt bereiken tijdens de pensioentijd.

Met de rechterhersenhelft functie kun je:

• Jouw pensioenwensen en -doelen helder krijgen. Hoe wil je de pensioentijd gaan invullen? Welke dromen/wensen heb je? Welke doelen heb je?
• Emoties en gevoelens m.b.t. pensioenplanning verwerken. Het kan emotioneel zijn om na te denken over je pensioen. De rechterhersenhelft helpt je om gevoelens en emoties te accepteren en er mee om te gaan, zodat je niet in een zwart gat belandt.
• Een realistisch pensioenplan opstellen. De rechterhersenhelft helpt je om een plan op te stellen dat haalbaar is en aansluit op je persoonlijke situatie en doelen.

Voor een goede voorbereiding op het pensioen is het belangrijk om gebruik te maken van zowel de linker- als de rechterhersenhelft. De linkerhersenhelft helpt je om rationele beslissingen te nemen, terwijl de rechterhersenhelft je helpt om intuïtieve beslissingen te nemen. Het vinden van een balans tussen de linker- en rechterhersenhelft is belangrijk bij het nemen van beslissingen voor de pensioentijd.

Door gebruik te maken van beide hersenhelften, kun je een plan maken dat realistisch en haalbaar is, en passend is bij hoe jij de pensioentijd wilt invullen. Zo kun je bijvoorbeeld een financiële pensioenplanning maken op basis van feitelijke informatie (hoeveel houd ik straks over?), maar je kunt ook rekening houden met je gevoelens en emoties (waar wil ik straks mijn tijd aan spenderen en wat heb ik hiervoor nodig?).

De theorie m.b.t. de linker- en rechterhersenhelft kan nuttig zijn om een algemene indruk te krijgen van de werking van het brein. Het is echter belangrijk om te beseffen dat deze theorie een wat arbitraire vereenvoudiging van de complexe werking van het brein is. De verschillen tussen de twee hersenhelften zijn niet zo strikt en beide helften functioneren altijd in nauwe samenspraak met elkaar, of het nu om de ‘creatieve’ of de ‘rationele’ breinfunctie gaat.

Ook andere hersendelen werken functioneel samen. Zo wordt het voorste deel van de hersenen (de prefrontale cortex) gebruikt om bewust te plannen, afwegingen te maken of impulsen te remmen, terwijl andere dieper gelegen breindelen verantwoordelijk zijn voor meer automatische of improviserende acties. De samenwerking tussen deze breindelen ontstaat bijvoorbeeld wanneer een stoplicht op oranje springt en jij snel en adequaat reageert met rem, koppeling of juist gaspedaal, terwijl je in je achteruitkijkspiegel kijkt en ondanks je haast ook nog even meeweegt wat het risico is dat je geflitst wordt… In zo’n geval zou je geneigd kunnen zijn om degene die gas geeft een dominante rechterhersenhelft toe te schrijven (“buiten de lijntjes kleuren, impulsief”) , en degene die remt een dominante linkerhelft (“ratio, gestructureerd”), maar dat zou geen passende conclusie zijn.  Het besluit dat genomen wordt is gebaseerd op eerdere leerervaringen, waarin verbindingen gelegd worden of verdwijnen tussen prefrontale cortex, emotionele hersendelen en kleine hersenen. Hoe beter de hersendelen samenwerken, hoe beter het met je gaat: niet alleen links of rechts, maar overal in je brein!

De hersenen spelen een belangrijke rol bij (financiële) pensioenplanning. De hersenen zijn verantwoordelijk voor het nemen van beslissingen, het verwerken van informatie en het beheersen van emoties.

Bij pensioenplanning moet je een aantal belangrijke beslissingen nemen, zoals wanneer je precies met pensioen wilt gaan, hoeveel pensioen je nodig hebt en hoe je de pensioentijd gaat invullen. Om deze beslissingen goed te kunnen nemen, is het belangrijk om je goed te laten informeren en de verschillende mogelijkheden te bekijken.

> Hoe bereid je je voor op je pensioen?

> Met pensioen – de (financiële) voorbereiding

Naast je hersenen en de inzet van je linker- en rechterhersenhelft, zijn er nog andere aspecten die een rol spelen bij de voorbereiding op je pensioen:

• Persoonlijke aspecten: Je persoonlijke omstandigheden, zoals je leeftijd, je gezondheid, je welzijn, je gezinssituatie en je werksituatie, zijn van invloed op je pensioenplanning.
• Sociale en culturele aspecten: De sociale en culturele omgeving waarin je leeft, heeft ook invloed op je pensioenplanning. Hoe verandert bijvoorbeeld je sociale netwerk als je met pensioen gaat?
• Persoonlijke voorkeuren: Je persoonlijke voorkeuren, zoals je levensstijl en je hobby’s/interesses, kunnen ook invloed hebben op je pensioenplanning. Hoe ga je de pensioentijd invullen en hoe zorg je ervoor dat je actief blijft?

Enkele tips voor het gebruikmaken van je hersenen bij de voorbereiding op het pensioen:

• Stel doelen voor de pensioentijd: Wat wil je bereiken tijdens je pensioen? Wil je bijvoorbeeld meer tijd doorbrengen met je familie en vrienden, wil je nieuwe dingen leren, een oude hobby oppakken of wil je iets doen voor de samenleving?
• Stel een financiële planning op: Maak je huidige en verwachte financiën inzichtelijk. Schakel eventueel een financieel adviseur of pensioenadviseur in.
• Maak gebruik van visualisatie: Visualiseren is een krachtige manier om je emoties en gevoelens te verwerken en je doelen helder te krijgen. Stel jezelf voor hoe je leven er uit komt te zien na je pensioen. Dit helpt om (nieuwe) doelen te stellen.
• Bespreek je doelen en verwachtingen met anderen: Met anderen (vrienden, familie, collega’s) over je pensioenplannen spreken, helpt je om je gevoelens en gedachten te ordenen. Ook kan het je helpen om nieuwe perspectieven en inzichten te krijgen.
• Houd je hersenen fit en actief: Gezonde hersenen zijn het resultaat van een gezonde levensstijl. Dit houdt in dat je moet letten op gezonde voeding, voldoende beweging, voldoende slaap, het onderhouden van sociale contacten en voldoende uitdaging – ouder worden is een kwestie van jong blijven!

Meer weten over de zin en onzin van de werking van de linker- en rechterhersenhelft en het brein in algemeen? In de Pensioen in Zicht® Cursus van Essenburgh leer je meer over het ouder wordende brein. Bekijk de mogelijkheden >

Met pensioen gaan is een mijlpaal in je leven, die grote veranderingen teweeg brengt. Om op een goede manier met deze veranderingen om te gaan, is het belangrijk om meer te weten over het proces van verandering.

Het einde van je werkzame leven wordt concreet als je het officieel aankondigt. Het daadwerkelijke beslismoment is vaak toch behoorlijk ingrijpend, ook al heb je zelf misschien al wel nagedacht over je pensioen en hoe je de pensioentijd gaat invullen. Het brengt verschillende gedachten en gevoelens met zich mee.

Je blijft werken en leven op de manier zoals je gewend bent, tot het moment dat je met pensioen gaat. Werk gaat door, projecten worden afgerond en het definitieve afscheid wordt voorbereid.

Ook de overgangsfase wordt vaak gekenmerkt door verschillende emoties en gevoelens.

De realiteit van het afscheid van werken komt steeds dichterbij. De overgangsfase is een tijd waarin je gaat wennen aan de nieuwe situatie. Het is een kans om plannen te maken, interesses te ontdekken en nieuwe uitdagingen aan te gaan.

Met het afsluiten van je werkzame leven volgt een belangrijke nieuwe fase: het pensioen. Zeker in het begin is dit een tijd van grote veranderingen. In deze fase is het belangrijk om tijd te nemen om te wennen aan je nieuwe situatie.

In de beginfase van je pensioen is het normaal om te experimenteren met nieuwe dingen. Je kunt nieuwe hobby’s of interesses ontdekken, nieuwe vrienden maken of vrijwilligerswerk gaan doen. Je zult een nieuw ritme vinden en de pensioentijd gaan zien als een nieuwe start.

• Plan je pensioentijd – Wat wil je gaan doen met je vrije tijd?
• Blijf actief – Ga regelmatig naar buiten en doe aan lichaamsbeweging.
• Blijf sociaal actief – Houd contact met vrienden en familie en maak nieuwe contacten.
• Zorg voor je gezondheid – Eet gezond, beweeg voldoende en zorg voor voldoende slaap.

Wil jij je goed voorbereiden op je pensioen? Volg een Pensioen In Zicht Cursus bij Essenburgh! Bekijk de mogelijkheden >

Met pensioen gaan is een mijlpaal in het leven waar velen naar uitkijken. Eindelijk (meer) tijd voor jezelf, voor hobby’s, reizen en ontspanning. Maar met pensioen gaan brengt ook obstakels en valkuilen met zich mee. In dit artikel zetten we deze uitdagingen uiteen.

Een veelvoorkomende valkuil bij met pensioen gaan is doen alsof er niets verandert. Sommige mensen hebben de neiging om door te gaan met hun dagelijkse routines alsof ze nog steeds aan het werk zijn. Ze missen hierdoor de kans om volledig van hun pensioen te genieten. Aan de andere kant zijn er mensen die denken dat alles moet veranderen zodra ze met pensioen zijn. Ze stellen hoge verwachtingen en doelen voor zichzelf, wat kan leiden tot teleurstelling als ze deze niet waarmaken.

Met pensioen gaan betekent vaak een lager inkomen en meer vrije tijd om uit te geven. Het beheren van financiën kan een uitdaging zijn, en het is belangrijk om een budget en financiële doelen vast te stellen.

Een van de veranderingen die veel gepensioneerden ervaren, is het verlies van de dagelijkse contacten, verhalen en ervaringen die gepaard gingen met werken. Wanneer je met pensioen gaat, verlies je deze dagelijkse contactmomenten. Om dit te onderscheppen kun je bijvoorbeeld op zoek gaan naar nieuwe sociale contacten.

Sommige mensen zien de pensioentijd als een ‘eeuwigdurende vakantie’. Toch is het belangrijk om realistische verwachtingen te hebben. De pensioentijd is namelijk niet alleen een tijd om te ontspannen, maar ook een tijd om je sociale netwerk te onderhouden en nieuwe dingen te leren. Het is belangrijk om een gebalanceerd leven na te streven.

Meer leren over de valkuilen en obstakels tijdens de pensioentijd én hoe je hier mee om kunt gaan? Volg een Pensioen In Zicht Cursus bij Essenburgh.

Hoe kun je als oudere betekenis en doelen vinden om zin te blijven ervaren in het leven? Het ouder worden roept vaak vragen op omtrent de zin van het leven. Hoe kun je je pensioen zinvol invullen? In dit artikel zetten we uiteen wat zingeving bij het ouder worden inhoudt en geven we enkele tips om de pensioentijd zinvol in te vullen.

Uit verschillende onderzoeken en studies blijkt dat het belangrijk is om van betekenis te blijven. Daarvoor moet je dingen blijven doen.

Dit is een belangrijke pijler voor zingeving bij ouderen. Het is belangrijk om voor jezelf doelen te stellen.

Lees meer over het stellen van doelen voor de pensioentijd

Het succes van zin geven aan het leven tijdens het ouder worden, hangt af van het vermogen om je aan te passen aan de veranderende levensomstandigheden tijdens deze nieuwe fase.

Door je aan te passen aan het proces van ouder worden, lukt het veel ouderen om zin te blijven ervaren in hun leven.

• Stel doelen.
  Bedenk wat je graag nog wilt bereiken en schrijf dit op. Zorg ervoor dat je realistische en haalbare doelen stelt die bij jou passen.
• Blijf werken aan je sociale netwerk.
  Een sociaal netwerk kan zorgen voor een prettige pensioentijd en goed welzijn.
• Houd jezelf gezond.
  Sporten en bewegen houden niet alleen je lichaam gezond, maar ook je geest.
• Pas het Nieuwe Balans Model toe.
  Door actief met de elementen van het Nieuwe Balans Model aan de slag te gaan zorg je ervoor dat je niet uit balans raakt.

• Leer meer over zingeving bij het ouder worden tijdens een Pensioen In Zicht cursus
• Pensioentijd – Beland jij in het zwarte gat?
• Afscheid van werk 

Het naderen van het pensioen kan leiden tot onrust en onzekerheid over het inkomen na je pensionering. Het is daarom van belang om te weten hoe je financiën – het oudedagsinkomen – er straks uit komen te zien. Een oudedags inkomensberekening kan hierbij helpen.

Een oude dag inkomensberekening is een overzicht van alle inkomsten die je na je pensioen zult ontvangen. Denk aan de AOW, het werkgeverspensioen en eventuele eigen (pensioen)regelingen. Het is belangrijk om te weten wat je kunt verwachten, zodat je niet voor verrassingen komt te staan.

Je oudedagsinkomen bereken je met deze stappen:

1. Bepaal je AOW-leeftijd en de hoogte van de AOW-uitkering.
2. Verzamel informatie over je werkgeverspensioen(en). Gebruik hiervoor mijnpensioenoverzicht.nl.
3. Naast je AOW en werkgeverspensioenen zijn er ook aanvullende regelingen beschikbaar, zoals een lijfrenteverzekering.
4. Voeg alle bedragen uit stap 1, 2 en 3 samen. Dit bedrag is je totale oudedagsinkomen.
5. Bekijk of dit bedrag past bij je uitgavenpatroon en ga – indien nodig – opzoek naar oplossingen om het oudedagsinkomen aan te vullen.

• Begin op tijd.
  Hoe eerder je begint met het maken van een oudedagsinkomensberekening, hoe meer tijd je hebt om zaken te regelen.
• Maak gebruik van (online) tools,
  zoals de Pensioenschijf-van-vijf van het Nibud.
• Schakel eventueel een financieel adviseur of pensioenadviseur in.
• Bekijk het webinar ‘Wat heb ik (straks) in de knip’ van Essenburgh.

Door aandacht te besteden aan de verschillende elementen van het Nieuwe Balans Model behoud je een gebalanceerd leven, ook tijdens de pensioentijd. Dit betekent dat je niet alleen naar de financiële aspecten van jouw pensioen moet kijken, maar dit in samenhang moet zien met de andere elementen.

• Leer meer over financiën tijdens een Pensioen In Zicht cursus
• Wat is een redelijk netto pensioen?
• 7 tips voor een financieel gezonde pensioentijd

Door het opstellen van een testament, leg je vast wat er met je bezittingen moet gebeuren wanneer je komt te overlijden. In deze blog leggen we uit wat een testament is, wat erin moet staan en hoe je dit kunt regelen.

Een testament is een notariële akte waarin staat wat er met jouw nalatenschap moet gebeuren na je overlijden. In een testament staat vermeld wie je bezittingen erven na je overlijden. Ook kunnen er persoonlijke wensen in staan. Het opstellen van een testament is verstandig als je wilt afwijken van het versterfrecht. Lees meer over het versterfrecht in de blog ‘Hoe werkt erfrecht?’.

In een testament moet je in ieder geval aangeven wie je erfgenamen zijn en wie welk deel van je nalatenschap krijgt. Dit kunnen personen zijn, maar bijvoorbeeld ook verenigingen of goede doelen. Ook kan je aangeven wie je aanstelt als executeur testamentair. De executeur testamentair is iemand die je nalatenschap afwikkelt en ervoor zorgt dat de erfenis wordt verdeeld volgens jouw wensen.

Een testament moet worden opgesteld bij een notaris. De notaris kan je helpen bij het opstellen van een testament en kan je adviseren over wat er wel en niet mogelijk is.

• Bedenk goed wie je als erfgenamen wilt benoemen.
• Bedenk wie je wilt aanstellen als executeur testamentair.
• Laat je testament registreren bij het Centraal Testamentenregister.
• Regel het op tijd en houd je testament up-to-date.

Het opstellen van een testament kan bijdragen aan het behouden van een goede balans tussen de verschillende elementen van het Nieuwe Balans Model, zoals financiën en relaties.

• Leer meer over nalatenschap tijdens een Pensioen In Zicht Cursus
• Hoe bereid je je voor op je pensioen?
• Wat is een levenstestament?

Een goed inzicht in je inkomsten en uitgaven is voor iedereen belangrijk, maar zeker als je met pensioen bent of (binnenkort) gaat. Een vast salaris wordt vervangen door een pensioeninkomen en dat kan een flinke verandering teweegbrengen.

Veel mensen zijn zich niet bewust van hun maandelijkse uitgaven en inkomsten. Het is daarom een goed idee om dit eens goed in kaart te brengen. Hierdoor kun je erachter komen welke uitgaven misschien niet (meer) nodig zijn en welke ervoor in de plaats zouden kunnen komen.

Door kritisch te kijken naar de kosten voor basisbehoeften zoals boodschappen en energieverbruik, kun je flink besparen op je maandelijkse lasten. Een goede prijsvergelijking kan soms veel opleveren. Bekijk eens prijsvergelijkingssites als kieskeurig.nl en supermarktscanner.nl.

Onverwachte medische kosten of schade aan je woning kunnen flinke financiële problemen teweeg brengen. Het is daarom van belang om verzekeringen af te sluiten die bij jouw situatie passen. Het kan vaak lonen om over te stappen. Bekijk eens prijsvergelijkingssites als pricewise.nl en independer.nl.

Door abonnementen en lidmaatschappen kritisch te bekijken, kun je flink besparen op je uitgaven. Ook is het belangrijk om na te gaan of bepaalde lidmaatschappen of abonnementen nog echt nodig zijn.

Voor gepensioneerden zijn er veel kortingsmogelijkheden en toeslagen beschikbaar. Zo zijn er bijvoorbeeld kortingen beschikbaar op het gebied van cultuur en (openbaar) vervoer. Kijk ook eens naar mogelijke toeslagen vanuit de overheid, zoals huurtoeslag en zorgtoeslag.

Het door Essenburgh ontwikkelde Nieuwe Balans Model bestaat uit zes domeinen die in samenhang zorgen voor een gebalanceerd leven na pensionering. Financiën is een van de domeinen. Door een goed inzicht te krijgen in je financiën, zorg je ervoor dat je financiële situatie in balans is.

• Leer meer over financiën in de pensioentijd tijdens een Pensioen In Zicht Cursus
• Zeven tips voor een financieel gezonde pensioentijd
• Webinar ‘Wat heb ik (straks) in de knip?’

Wanneer je (bijna) met pensioen gaat, breekt er een nieuwe levensfase aan. Misschien kijk jij hier reikhalzend naar uit. Want er zijn veel mogelijkheden om dingen te doen waar tijdens het werkzame leven geen – of minder – tijd voor was. Terwijl iemand anders juist de dagelijkse structuur en de sociale en maatschappelijke waarde die werk met zich meebrengt mist.

Om toch maatschappelijk betrokken te blijven en een gevoel van zingeving te behouden, kiezen sommige gepensioneerden ervoor om – in welke vorm dan ook – te blijven werken na het pensioen.

In dit artikel bespreken we verschillende overwegingen en mogelijkheden voor werken na de pensioengerechtigde leeftijd.

Er zijn verschillende redenen waarom je na je pensionering zou kunnen blijven werken. Het is goed om voor jezelf te bepalen waarom je na je pensioen nog door zou willen werken. Zo kan het bijvoorbeeld financieel aantrekkelijk zijn om door te werken, omdat je opgebouwde pensioen en AOW misschien niet voldoende is om je gewenste levensstijl te behouden.

Daarnaast biedt werken na het pensioen de mogelijkheid om maatschappelijk relevant te blijven, nieuwe vaardigheden te leren en sociale contacten te onderhouden. Werken na het pensioen kan zorgen voor een gevoel van zingeving en nuttigheid – wat ook bijdraagt aan een goede gezondheid.

Er zijn verschillende mogelijkheden om na het pensioen te blijven werken. We lichten enkele opties toe.

Je kunt na je pensioen blijven werken voor je werkgever in een dienstverband. Dit kan voor onbepaalde of bepaalde tijd zijn. Wel is het goed om te weten dat – in de meeste gevallen – een werkgever geen premies voor werknemersverzekeringen meer hoeft te betalen voor iemand die de AOW-leeftijd heeft bereikt. Hierdoor ben je als werknemer niet verzekerd tegen inkomensverlies bij bijvoorbeeld ziekte. Ook vindt er doorgaans geen pensioenopbouw meer plaats als je na je pensioen blijft werken. Wanneer je bij je werkgever wilt blijven werken na je pensionering, maak hier dan goede en duidelijke afspraken over.

Er zijn uitzendbureaus die zich specifiek richten op het inzetten van gepensioneerden. Het gaat dan vaak om banen met een flexibel karakter. Je hebt dan een dienstverband met het uitzendbureau en het uitzendbureau is verantwoordelijk voor alle werkgeversrisico’s. Voorbeelden van dergelijke uitzendbureaus zijn 65plus en ErvarenJaren.

Na je pensioen als zelfstandige werken kan ook een optie zijn. Dit kan bijvoorbeeld door een eigen bedrijf op te starten of als freelancer te gaan werken. Bedenk wel dat hier veel regelwerk bij komt kijken, zoals het inschrijven bij de Kamer van Koophandel, het bepalen van de rechtsvorm en bedrijfsnaam, het bijhouden van de administratie en het regelen van belastingzaken. Lees meer over het starten van een eigen bedrijf op de website van de KVK.

Vrijwilligerswerk is een mooie manier om maatschappelijk relevant te blijven, nieuwe contacten op te doen en nieuwe vaardigheden te leren. Je kunt bijvoorbeeld vrijwilligerswerk doen bij een museum, een dierenasiel of een sportvereniging. Meer over het werken als vrijwilliger na je pensioen, lees je in het artikel ‘Wat te doen na je pensioen? Vrijwilligerswerk!’.

Ook kun je inkomsten verdienen met activiteiten die je als hobby uitoefent, zoals het geven van gastcolleges of het helpen van anderen bij hun belastingaangifte. Deze inkomsten hoef je in veel gevallen niet op te geven bij de Belastingdienst.

Het vinden van de juiste balans tussen werk en ontspanning is belangrijk – zeker wanneer je gepensioneerd bent en ervoor kiest om toch nog te blijven werken. Het Nieuwe Balans Model van Essenburgh kan hierbij helpen. Door bewust bezig te zijn met de elementen Leefritme, Gezondheid, Relaties, Waarden, Financiën en Leren zorg je ervoor dat je de balans behoudt. Kijk bijvoorbeeld naar de mogelijkheden om flexibel te werken, zodat je genoeg tijd overhoudt voor zaken die je ook belangrijk vindt.

Referenties en meer informatie

• Werken na je pensioen? Doe het met mate
• Afscheid van werk | Het Nieuwe Balans Model
• Hoeveel mag je bijverdienen als je met pensioen bent?
• Deeltijdpensioen
• Het belang van een sociaal netwerk na pensionering